Kiedy prawie równo rok temu uroczyście otwierano toruński Space Lab, sporo zaproszonych gości było najwyraźniej nieco zaskoczonych obecnością firm z branży kosmicznej w kujawsko-pomorskim. A w końcu trudno wyobrazić sobie coś bardziej innowacyjnego - i z drugiej strony działającego na wyobraźnię - niż podbój kosmosu… Jak realnie wygląda ta branża w naszym regionie na tle Polski? Ciekawy raport przygotowało Regionalne Obserwatorium Gospodarcze.
Polska od 2012 roku należy do Europejskiej Agencji Kosmicznej i trzeba przyznać, że w ostatnich latach co rusz do mediów docierają informacje o naszym udziale w kosmicznych wyścigu (jak ostatnio przy okazji misji Sławosza Uznańskiego-Wiśniewskiego, który na przełomie maja i czerwca leci w kosmos). Analitycy z ROG postarali się stworzyć perspektywę realnej obecności tej branży w naszym życiu gospodarczym, oczywiście ze szczególnym uwzględnieniem kujawsko-pomorskiego. A to może pomóc w odpowiedzi na kluczowe pytanie - czy dysponując takimi, a nie innymi zasobami, województwo kujawsko-pomorskie ma szansę stać się jednym z liderów gospodarki kosmicznej Polsce?
Gdzie ten biznes?
- Najwięcej podmiotów branży kosmicznej, zrzeszonych w grupach współpracy, działa na terenie województwa mazowieckiego – ze 115 aż 52 podmioty jako swój adres wskazały właśnie to województwo. Do tak zwanego katalogu polskich podmiotów sektora kosmicznego prowadzących działalności w sektorze kosmicznym lub zbliżonych branżach nie wpisały się do tej pory podmioty z województwa: opolskiego, podlaskiego, świętokrzyskiego i zachodniopomorskiego - czytamy w raporcie ROG.
Widać więc od razu, że biznes kosmiczny to absolutnie domena najprężniejszych ośrodków naukowych (poza Podkarpaciem, gdzie z kolei mamy polską Dolinę Lotniczą), a koncentracja „mazowiecka” jest rzeczywiście bardzo wyraźna. Tam działa 45 proc. firm. Nam z 3 procentami firm z branży kosmicznej ucieka Wrocław czy Kraków ,ale z kolei my uciekamy Szczecinowi czy Polsce północno-wschodniej, gdzie ta branża w ogóle nie zaistniała.
Dodajmy, że firmy z branży kosmicznej to przede wszystkim sektor MŚP – 64 proc. przedsiębiorstw. Bardzo mocno widać to np. w kujawsko-pomorskim, gdzie wszystkie firmy należą do tego sektora.
Infografika: raport Regionalnego Obserwatorium Gospodarczego, czytaj TUTAJ
Jaki jest potencjał naukowy?
Czy branża kosmiczna ma w swoich regionach odpowiednie oparcie w środowisku i naukowym, i dydaktycznym, bo w końcu do rozwoju firm potrzebni są nie tylko badacze, ale i przyszli pracownicy? Jak wyglądamy na tym tle?
Autorzy raportu oceniali potencjał naukowy w oparciu o liczbę kierunków powiązanych z branżą techniczną. I znowu zdecydowanie wyróżnia się tu województwo mazowieckie - z 762 kierunkami studiów. Na drugim miejscu wylądowało województwo śląskie, w którym jest blisko o prawie jedną trzecią mniej kierunków studiów z potencjałem kosmicznym niż w mazowieckim, ale to właśnie w województwie śląskim najliczniejsze są kierunki z największym potencjałem.
- Na uczelniach województwa kujawsko-pomorskiego wyróżniono łącznie 250 kierunków studiów związanych z sektorem kosmicznym, co lokuje województwo na 9. pozycji w kraju. Ponad 61 proc. kierunków studiów z potencjałem kosmicznym stanowią kierunki najsłabiej powiązane z tą branżą, czyli sklasyfikowane jako kierunki o małym potencjalne. Natomiast jedynie 5,6 proc. kierunków studiów charakteryzuje się bardzo dużym potencjałem – czytamy w raporcie ROG.
Warto jednak zauważyć, że północ kraju jest tu wyjątkowo słabo reprezentowana.
Infografika: raport Regionalnego Obserwatorium Gospodarczego, czytaj TUTAJ
Jakie mamy „kosmiczne” firmy?
Raport wymienia trzy przedsiębiorstwa, związane z gospodarką kosmiczną, czyli takie, które zgłosiły się do Polskiej Agencji Kosmicznej POLSA – dwie z Torunia i jedną z Bydgoszczy. W raporcie czytamy o:
- Cilium Engineering sp. z o.o. (Toruń) – firma skupia się na projektowaniu, budowie i wdrażaniu naziemnych systemów obserwacyjnych, za pomocą których można m.in. śledzić ruch satelitów i śmieci kosmicznych
- Sybilla Technologies sp. z o.o. (Bydgoszcz) – specjalizuje się w budowie i oprogramowaniu naziemnych stacji obserwacyjnych. Odpowiada za obsługę czternastu teleskopów na pięciu kontynentach,
- Pegasus Aerospace sp. z o.o. (Toruń) – rozwija platformy bezzałogowe i pseudosatelitarne oraz rozbudowuje systemy satelitarne.
Kilka ważnych pytań
Autorzy raportu na koniec zadają kilka istotnych pytań: m.in. o realny potencjał branży kosmicznej w regionie, o to, czy ma ona szansę stać się jedną z tak zwanych inteligentnych specjalizacji regionu i o to, czy mamy odpowiednią bazę naukowo-dydaktyczną, żeby rozwijać ten przemysł. Na razie na pewno mamy jedno – ewidentne sukcesy takich firm jak Sybilla czy Cilium. A sukces jak wiadomo rodzi i przyciąga naśladowców.
Regionalne Obserwatorium Gospodarcze działa w ramach Kujawsko-Pomorskiego Funduszu Rozwoju. Zajmuje się m.in. analityką gospodarczą. Raport na temat branży kosmicznej powstał w ramach realizacji projektu „Proces Przedsiębiorczego Odkrywania na rzecz rozwoju Inteligentnych Specjalizacji regionu".